گزارش نشست هم‌اندیشی با کارشناسان استان آذربایجان شرقی

روز بيست دوم فروردين ماه در شهر تبريز به كمك و ياري مركز پژوهشي كاربردي تبريز( وابسته به پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش ) در نشست هم انديشي با كارشناسان دوره ابتدايي و متوسطه اول استان تبريز به بررسي كيفيت اجراي برنامه درسي تفكر و پژوهش پرداختيم يافته هاي ارزشمندي اين نشست براي من داشت.بدین وسیله از مساعدت و همفکری همکاران خوبم در این استان و ریاست مرکز پژوهشی تبریز. تشکر می کنم . در ادامه به يكی از یافته های مهم این هم اندیشی اشاره مي كنم.

با وجود كوسشها يي بسياري كه تاكنون انجام شده است برنامه درسي تفكر و پژوهش در اجرا با يك مانع قدرتمند و نهادي روبروست . اين برنامه با وجود ارزش ذاتي اش كه از نامش بر مي آيد در نگاه و نظر عمومي كارگزاران و حتي والدين يك درس درجه دو و حيات خلوتي محسوب مي شود . فرصت هاي يادگيري براي تحقق اهداف درس با حداقل كيفيت در بسياري از مدارارس فراهم مي گردد. اين نگاه درجه دومي به اين درس باعث مي شود تجارب يادگيري قصد شده در اين فرصت هاي يادگيري كلاس درس براي كودكان و نوجوانان كشورمان به خوبي محقق نشود.گروهي از كارگزاران نظام آمزشي ( مديران و معلمان و دبيران) و حتي والدين كه تعدادشان هم كم نيست براي اين درس توجيه نيستند يا نشده اند فهمي روشن از ضرورت و منطق اين درس ندارند. شايع ترين نشانه هاي اين وضعيت استفاده از دبيران نا مرتبط يا غير نزديك با موضوع درس و معلمان و دبيران آموزش نديده و توجيه نشده براي تدريس آن است. حتي ديده شده است كه برخي مدارس از زمان اين درس براي درسهاي به اصطلاح مهم تر و فعاليت هايي مثل اردو و بازديد استفاده مي كنند.

اما از همه مهم تر اين است كه در فضايي كه همه همّ و غمّ والدين و اولياي بسياري از مدارس حضور در رقابت نفس گير ورود به مدارس تيز هوشان و نمونه دولتي است . موفقيت در ورود به اين مدارس براي اوليا و مدارس يك افتخار بزرگ محسوب مي شود بنابر اين، اين گونه درسها كه تاثير چنداني در ورود به اين مدارس ندارد و به درسهاي درجه دو تبديل مي شوند. درسهايي كه به زعم عوام يادگيري ان يا سرمايه گذاري براي فراهم اوردن فرصتهايي غني و با كيفيت يادگيري اتلاف وقت و هزينه است. حتي اگر براي اين درسها در آزمون ورودي به مدارس تيزهوشان و نمونه دولتي چند سوال تستي آورده شود تفاوتي در اصل موضوع نمي كند. هر چند طرح چند سوال تستي از محتواي كتاب تفكر و پژوهش در اين آزمونها بيشتر به شوخي مي ماند تا يك امر جدي و درست و حسابي . حتي اگر كساني كه فكر كرده اند و دستور داده اند كه براي اين درس هم چند سوال تستي در آزمون ورودي آورده شود قصد شوخي نداشته اند بي ترديد نشان مي دهد كه منطق اين درس را به درستي نفهميده اند. مي خواهم نتيجه بگيرم كه حدف آزمونهاي مدارس تيز هوشان و نمونه دولتي از اين نظر باعث برداشتن پرده مهجوريت از چهره معصوم و مظلوم درسهاي چون تفكر و پژوهش و مانند اينها خواهد بود. درسهايي كه نسل نوپاي ما بيش از هر چيزي براي زندگي در جامعه پيچيده آينده به آن نياز دارند.

@Drmhassani t.me/hekmatetarbiat

نخستین انتشار در کانال تلگرام حکمت تربیت